درس خارج اصول استاد قادر حیدری فسائی

1404/06/22

بسم الله الرحمن الرحیم

 

موضوع: كتاب الطهارة/النجاسات /عصیر عنبی بعد از غلیان و قبل از ذهاب ثلثین

 

دو روش ارائه درس خارج فقه

مقدّمه: درس خارج فقه به یکی از دو نحوه ارائه می‌شود.

نحوه‌ی اوّل: کتاب محور.

در این نحوه، کتابی خاصّ محور قرار می‌گیرد و خارج آن ارائه می‌شود مثل خارج عروه، خارج تحریر الوسیله حضرت امام و .....

 

اقدامات لازم درباره هر مسئله در روش کتاب‌محور

در این نحوه درباره‌ی هر مسأله باید ۹ عمل انجام بگیرد.

عمل اوّل: پیدا کردن فتوای صاحب کتاب.

عمل دوّم: تبدیل فتویٰ به سؤال.

 

عمل سوّم: موضوع شناسی بدوی.

موضوع شناسی بدوی یعنی مراد از موضوعی که در سؤال آمده باید برای مدرّس و محصّل معلوم باشد تا بدانند که در ادلّه به دنبال استنباط حکم چه چیزی هستند. منابع موضوع شناسی بدوی عبارتند از: لغت، عرف، شرع.

 

عمل چهارم: رجوع به آیات.

رجوع به آیات یعنی باید به آیات الاحکام مراجعه نمود تا معلوم شود که آیا درباره‌ی موضوع مورد سؤال، آیه‌ای وجود دارد و یا خیر. در صورت وجود آیه، در هر آیه دو بحث مطرح می‌شود.

بحث اوّل: درباره‌ی مفاد آیه.

بحث دوّم: درباره‌ی کیفیّت استدلال.

 

عمل پنجم: رجوع به روایات.

 

نکته اوّل: در صورت وجود روایت درباره‌ی موضوع مورد سؤال، در هر روایت سه بحث مطرح می‌شود.

بحث اوّل: درباره‌ی نسخه‌های روایت.

بحث دوّم: درباره‌ی سند روایت.

بحث سوّم: درباره‌ی دلالت روایت.

 

نکته دوّم: هنگام رجوع به روایات، شش صورت پیدا می‌شود که این صور بدون توضیح عبارتند از:

نبودن روایت درباره‌ی موضوع مورد سؤال، وجود یک روایت درباره‌ی موضوع مورد سؤال، وجود روایات موافق درباره‌ی موضوع مورد سؤال، وجود دو روایت متعارض درباره‌ی موضوع مورد سؤال، وجود سه روایت متعارض درباره‌ی موضوع مورد سؤال (در این سه روایت یا شرائط انقلاب نسبت وجود دارد یا خیر)، وجود چهار روایت متعارض و یا بیشتر درباره‌ی موضوع مورد سؤال (تاریخ صدور این روایات معلوم است و یا معلوم نیست).